kartoteka

829139
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
399
605
2014
557532
10437
22935
829139

 

 

a) Rozsiewanie nasion

Wpływ przejścia nasion owoców mięsistych przez przewód pokarmowy niedźwiedzia na zdolność do kiełkowania oraz tempo germinacji zbadano podczas eksperymentu. Dojrzałe owoce 11 gatunków roślin posiadających nasiona różnej wielkości: wiśni ptasiej Prunus avium, śliwy tarniny Prunus spinosa, bzu czarnego Sambucus nigra, dzikiej róży Rosa sp., jeżyny Rubus fruticosa, dzikiej jabłoni Malus sylvestris, kaliny koralowej Viburnum opulus, głogu jednoszyjkowego Crataegus monogyna, borówki czarnej Vaccinium myrtillus, jarząbu pospolitego Sorbus aucuparia oraz kruszyny pospolitej Frangula alnus zebrano podczas prac terenowych w Bieszczadach. Owoce zostały następnie podane do spożycia trzem niedźwiedziom przebywającym w Warszawskim Zoo, po czym z ich odchodów wyodrębniono nasiona. Dla każdego gatunku rośliny posadzono w Krakowskim Ogrodzie Botanicznym:
- 100 owoców (nasiona posadzone wraz z miąższem - próba polowa),
- 500 nasion wydobytych ze świeżych owoców (próba kontrolna) oraz
- 500 nasion pochodzących z niedźwiedzich odchodów (próba niedźwiedzia).

Eksperyment wykazał, że nasiona 6 spośród 11 badanych gatunków roślin posiadających owoce mięsiste kiełkowały wyraźnie lepiej po przejściu przez przewód pokarmowy niedźwiedzia w porównaniu do nasion wydobytych ze świeżych owoców oraz nasion, które zostały posadzone wraz z miąższem. Ponadto stwierdzono, że nasiona należące do jednego gatunku kiełkowały lepiej po posadzeniu ich wraz z miąższem oraz, że nasiona 2 gatunków w ogóle nie wykiełkowały podczas pierwszego roku eksperymentu.

Wyniki te sugerują więc, że niedźwiedzie odgrywają istotną rolę jako zwierzęta rozprzestrzeniające nasiona i mogą mieć wpływ na dynamikę populacji gatunków roślin posiadających owoce mięsiste w badanym regionie. Ważnym składnikiem diety niedźwiedzi są owoce mięsiste należące do gatunków drzew związanych z człowiekiem, takich jak jabłka czy czereśnie. 

 

b) Ekologia pokarmowa

Niedźwiedź brunatny to generalista pokarmowy o bardzo zróżnicowanej diecie oraz złożonych zapotrzebowaniach pokarmowych, na które wpływają liczne czynniki środowiskowe i osobnicze. W obliczu zmian zachodzących w ich siedlisku, a szczególnie ocieplenia klimatu i pojawienia się antropogenicznych źródeł pokarmu, ekologia troficzna niedźwiedzi podlega przemianom, zarówno w skali osobniczej, jak i populacyjnej. Przejawem tego zjawiska jest między innymi utrzymanie aktywności przez niektóre osobniki w zimie oraz fakt intensywnego wykorzystywania pożywienia dostarczanego w ramach dokarmiania ssaków kopytnych. Celem badań jest analiza wybranych aspektów zwyczajów pokarmowych niedźwiedzi brunatnych z punktu widzenia osobnika i populacji, ocena roli sztucznych źródeł pożywienia w ich ekologii troficznej oraz próba przewidzenia możliwego wpływu globalnych zmian na biologię tego gatunku.

W szczególności zamierzamy:

  1. ustalić, jak czynniki osobnicze oraz przestrzenne i czasowe zróżnicowanie dostępności pokarmu wpływają na skład diety niedźwiedzi;
  2. zbadać rolę sezonowej i między-osobniczej zmienności diety niedźwiedzi w kształtowaniu dobowego budżetu czasowego, wielkości areałów i wzorców przemieszczania się;
  3. określić rolę pokarmu pochodzenia antropogenicznego w ekologii niedźwiedzi, w tym wydajność jego użytkowania;
  4. zbadać troficzne aspekty zimowej ekologii niedźwiedzi u osobników, które przerywają lub nie zapadają w sen zimowy oraz podjąć próbę przewidzenia możliwych konsekwencji ocieplenia klimatu dla tego gatunku.

 

c) Dokarmiania i pasożyty

Dokarmianie dzikich ssaków kopytnych jest szeroko rozpowszechnione w Ameryce Północnej i w Europie oraz stanowi ważną działalność w Polsce. Pomimo rozmiarów tego zjawiska, poziom zrozumienia ekologicznych skutków tego masowego zasilania zasobami jest wciąż niewielki, a rzeczywiste korzyści z niego płynące pozostają obiektem dyskusji. Jednym z potencjalnie najistotniejszych efektów dokarmiania zwierząt jest podwyższone ryzyko przenoszenia patogenów. Coraz częstsze przypadki pojawiania się chorób zakaźnych (głównie zoonoz związanych się z zwierzętami dziko żyjącymi) sprawiają, że temat staje się przedmiotem troski na całym świecie. Rola dokarmiania jako ważnego czynnika w przenoszeniu chorób zagrażających na nowo (re-emerging diseases), jak bruceloza czy gruźlica bydła, została już wykazana na pewnych obszarach. Duże liczebności zwierząt gromadzących się w miejscach dokarmiania, zwiększony poziom kontaktów między nimi, oraz szeroki wachlarz gatunków potencjalnych gospodarzy dla pewnych patogenów prowadzi do hipotezy, że ta działalność może odgrywać kluczową rolę w występowaniu i przenoszeniu chorób, także w Polsce. Ogólnym celem projektu jest ocena wpływu dokarmiania zwierzyny na prewalencję i przenoszenie patogenów w zespole zwierząt w Bieszczadach na poziomie populacyjnym i osobniczym. Badania skoncentrują się na gatunkach głównych konsumentów, czyli trzech ssakach kopytnych (jeleniu szlachetnym Cervus elaphus, sarnie Capreoulus capreolus i dziku Sus scrofa), oraz na niedźwiedziu brunatnym Ursus arctos, gatunku nie będącym celowym przedmiotem dokarmiania, ale intensywnie z niego korzystającym.

 

 

 

 

 

 
 
 
 
 

Joomla Templates by Joomla51.com